لپ کلام
برای تابعیت ترکیه از طریق خرید ملک باید ملکی با سند آپارتمانی (Kat Mülkiyeti یا Kat İrtifakı) یا زمینِ دارای بنا به ارزش دستکم ۴۰۰ هزار دلار بخری و در تاپو شرح «تا ۳ سال فروخته نمیشود» ثبت شود. ارز باید پیش از معامله به بانک ترک فروخته شود و رسید DAB بگیری. قیمت سند، ارزیابی رسمی و جمع پرداختها هر کدام جداگانه باید به ۴۰۰ هزار دلار برسند.
بیشتر پروندههایی که گیر میکنند، به خاطر عدد ۴۰۰ هزار نیست. خریدار آن را میداند. گیر کار جای دیگری است: ارزیابیای که چند هزار دلار کمتر از قیمت قرارداد درآمده، پولی که پیش از فروش ارز به حساب فروشنده رفته، یا واحدی که دو سال پیش یک خارجی دیگر فروخته و حالا برای تابعیت قبول نمیشود. این راهنمای تابعیت ترکیه از طریق خرید ملک همان نقاط گیر را با متن رسمی اداره ثبت ترکیه (TKGM)، اداره نفوس (NVİ) و بانک مرکزی (TCMB) باز میکند. منابع در ۲۱ نوامبر ۲۰۲۶ بررسی شدهاند.
اول یک تفکیک ساده. خرید ملک، اقامت ملکی و تابعیت سه مسیر جدا هستند. اقامت با حد نصاب کمتر و شرط سکونت میآید و در راهنمای اقامت ملکی ترکیه آمده است. این صفحه فقط درباره پاسپورت ترکیه با خرید ملک است.
سه عدد که هر کدام باید از ۴۰۰ هزار دلار بگذرد
آییننامه اجرای قانون تابعیت، در ماده ۲۰ بند ۲ (b)، حد را «دستکم ۴۰۰ هزار دلار آمریکا یا معادل ارزی آن» گذاشته است. این عدد با تصمیم ریاستجمهوری شماره ۵۵۵۴ (روزنامه رسمی ۱۳ مه ۲۰۲۲) جای ۲۵۰ هزار دلار قبلی را گرفت. اما در عمل، اداره ثبت یک عدد را نمیسنجد، سه عدد را میسنجد.
راهنمای TKGM درباره همین آییننامه میگوید قیمت فروش، جمع ارزیابی و جمع پرداختها باید «هر کدام جداگانه» به حد نصاب برسند. یعنی کمترین عدد از این سه، سرنوشت پرونده را تعیین میکند. فرض کن قرارداد واحدی در باهچهشهیر ۴۱۵ هزار دلار است و تمام پول هم با رسید بانکی منتقل شده، ولی گزارش ارزیابی ۳۹۲ هزار دلار درآمده. این پرونده با همان ۸ هزار دلار کسری متوقف میشود.

| عدد | از کجا میآید | چه چیزی در آن حساب نمیشود |
|---|---|---|
| قیمت فروش | بهای اعلامشده در تاپو یا قرارداد وعده فروش در نوتر | قیمت شفاهی یا رسید عادی |
| ارزیابی (TTB) | گزارش ارزیابی که از سامانه Web Tapu/TADEBİS درخواست میشود و «برگه تعیین مبلغ» (Tutar Tespit Belgesi) از روی آن صادر میشود | گزارشی که کاغذی تحویل بدهی؛ TKGM نسخه فیزیکی را نمیپذیرد |
| جمع پرداختها | رسیدهای انتقال بانکی و برگه خرید ارز (Döviz Alım Belgesi) | مالیات بر ارزش افزوده، کمیسیون و هزینهها |
برگه TTB از ۹ دسامبر ۲۰۲۴ با بخشنامه ۲۰۲۴/۴ اداره ثبت اجباری شد. دو جزئیات کوچکش مهم است. فاصله تاریخ TTB تا درخواست تابعیت نباید از شش ماه بیشتر شود، وگرنه ارزیابی باید تجدید شود. و برای خرید از نهادهای دولتی و شرکتهای سرمایهگذاری ملکی (GYO)، برگه TTB لازم نیست، هرچند اداره میتواند در صورت نیاز آن را بخواهد.
کدام ملک برای تابعیت ترکیه از طریق خرید ملک پذیرفته است
از ۱۲ دسامبر ۲۰۲۳، با تصمیم ریاستجمهوری ۷۹۳۸، فقط سه نوع ملک وارد این مسیر میشود: واحدی که سند مالکیت آپارتمانی کامل (Kat Mülkiyeti) دارد، واحدی که سند حق ساخت (Kat İrtifakı) دارد، و زمینی که روی آن بنا ساخته شده است. زمین خالی دیگر کافی نیست. اگر با تفاوت این سندها آشنا نیستی، راهنمای تاپو چیست هر کدام را با تصویر سند توضیح داده است.

بعد از نوع سند، نوبت شرطهایی است که در آگهیها کمتر دیده میشوند. همه این موارد از راهنمای TKGM درباره آییننامه تابعیت است:
- قاعده بازیافت سهساله. ملک دستدومی که در سه سال اخیر یک خارجی، یا کسی که خودش با سرمایهگذاری تابعیت گرفته، به یک شهروند یا شرکت ترک منتقل کرده، پذیرفته نیست. واحدی که مستقیم از سازنده و با قرارداد پیمانکاری به دست فروشنده رسیده، از این قاعده بیرون است.
- خویشاوندان. ملکی که به نام خویشاوند درجه یک ترک خریدار ثبت شده (نسبی، سببی یا از طریق ازدواج)، قبول نمیشود.
- سهم مشاع. با خرید سهم درصدی از یک قطعه (hisseli) نمیشود درخواست تابعیت داد.
- هر ملک فقط یک بار پایه تابعیت میشود. ملکی که رهن قانونی دارد، تایمشر و زمین کشاورزی هم کنار گذاشته شدهاند.

یک خبر خوب هم در همین متن هست: برای خرید عادی، محدودیتی در تعداد واحدها وجود ندارد. میتوانی دو آپارتمان کوچکتر بخری که جمعشان از ۴۰۰ هزار دلار بگذرد، به شرطی که هر سه عدد بخش قبل برای مجموع برقرار باشد.
پیشخرید با قرارداد نوتر؛ اقساط برای ۴۰۰ هزار پذیرفته نیست
آییننامه برای واحدی که هنوز ساخته نشده هم راه گذاشته است: قرارداد وعده فروش (Satış Vaadi Sözleşmesi) در دفتر اسناد رسمی، برای واحدی که سند حق ساخت دارد، با شرح تعهد «سه سال انتقال و فسخ نمیشود» در دفتر ثبت. شرط کلیدی کلمه «نقد و یکجا» (peşin) است. راهنمای TKGM میگوید مبلغ معادل ۴۰۰ هزار دلار باید حداکثر تا تاریخ قرارداد وعده فروش پرداخت شده باشد. فقط مبلغی که از حد نصاب بالاتر است میتواند بعداً پرداخت شود. یک محدودیت دیگر هم هست: بیش از یک قرارداد وعده فروش در یک پرونده پذیرفته نمیشود، هرچند همان یک قرارداد میتواند چند واحد را پوشش دهد.
پس اگر سازندهای در کاهیتانه یا اسنیورت میگوید «۳۰٪ الان، بقیه در ۳۶ قسط، و پاسپورت هم میگیری»، برای تابعیت جواب نمیدهد. قواعد عمومی پیشفروش، مثل حق انصراف ۱۴ روزه و سقف ۴۸ ماه تحویل، در راهنمای بیعانه و قرارداد خرید ملک در ترکیه آمده است.

مسیر پول: برگه خرید ارز پیش از امضای تاپو
ماده ۲۰ بند ۱۰ آییننامه میگوید مبلغ ارزی «پیش از معامله» به یک بانک فعال در ترکیه و از آن بانک به بانک مرکزی فروخته میشود. نتیجه این فروش، برگه Döviz Alım Belgesi یا DAB است که از ۲۴ ژانویه ۲۰۲۲ برقرار شده و بانک آن را از طریق پست الکترونیک ثبتشده (KEP) به همان دفتر تاپو میفرستد.
| قاعده دستورالعمل TCMB | در عمل برای تو |
|---|---|
| فقط دلار آمریکا، یورو، پوند و فرانک سوئیس (ماده ۵) | ارز دیگر را اول باید بانک به یکی از این چهار ارز تبدیل کند |
| فروش ارز پس از انجام، به هیچ دلیلی برگشتپذیر نیست (ماده ۷) | پیش از فروش ارز، سند و ارزیابی را نهایی کن |
| رسید نام، شماره گذرنامه یا شماره اقامت و معادل دلاری را دارد (ماده ۸) | نام روی گذرنامه، حساب بانکی و تاپو باید یکی باشد |

این زنجیره بدون حساب بانکی به نام خودت شروع نمیشود. مدارک بانکها و تفاوتشان برای ایرانیها را در راهنمای افتتاح حساب بانکی در ترکیه نوشتهایم. نکته دیگری هم کنار این مسیر قرار گرفته است: طبق اعلام وزارت تجارت ترکیه، از ۱ دسامبر ۲۰۲۶ پرداخت نقدی، حواله یا EFT بهای ملک باید از «سیستم پرداخت امن» بگذرد. کارمزد و پروتکل اجرایی این سیستم تا ۲۱ نوامبر ۲۰۲۶ اعلام نشده است، پس پیش از هر پرداختی مسیر دقیق را از بانک و دفتر تاپو بپرس.
مراحل تابعیت ترکیه از طریق خرید ملک، از ارزیابی تا اداره نفوس
- ارزیابی را از منوی «درخواست گزارش ارزیابی با هدف تابعیت» در Web Tapu ثبت کن. گزارش از همین مسیر به سامانه ثبت میرسد؛ گزارشی که فروشنده دستی بیاورد جای آن را نمیگیرد.
- ارز را به حساب خودت در بانک ترک بیاور و بفروش تا DAB صادر شود.
- روز تاپو، شرح تعهد سهساله در دفتر ثبت درج میشود. متن آن در راهنمای TKGM این است: «3 yıl içerisinde satılmayacağı yönünde taahhüdü vardır».
- اداره منطقهای ثبت (Bölge Müdürlüğü) پرونده را در سامانه بررسی میکند، کمبودها را اعلام میکند و «برگه انطباق» (Uygunluk Belgesi) را صادر میکند. TKGM این برگه را «Taşınmaz Yatırım Tespit Belgesi» هم مینامد.
- با این برگه، اقامت بر اساس ماده ۳۱ بند ۱ (j) قانون ۶۴۵۸ از اداره مهاجرت استان گرفته میشود.
- درخواست تابعیت به اداره نفوس و تابعیت استان محل سکونت داده میشود. طبق اصول و ضوابط NVİ، در استانبول و آنکارا این دو مرحله میتواند در دفترهای ویژه (Özel/Ortak Ofis) انجام شود.

مدت رسیدگی پرونده در هیچکدام از منابع رسمی که خواندیم اعلام نشده است. عددی مثل «سه ماه» یا «شش ماه» در سایتها تجربه یا ادعای همان سایت است، نه تعهد دولت ترکیه.
خانواده در یک پرونده
ماده ۱۲ قانون تابعیت ۵۹۰۱، به نقل صفحه رسمی وزارت کار ترکیه، همسر خارجی سرمایهگذار و فرزندان «زیر سن قانونی یا وابسته» خود او و همسرش را هم شامل میشود، به شرط نبودن مانع امنیت ملی یا نظم عمومی. فرزند بالای ۱۸ سالهای که مستقل زندگی میکند، پرونده جدا لازم دارد. اگر فرزندت نزدیک ۱۸ سالگی است، زمانبندی خرید را با این موضوع تنظیم کن.

وقتی ارزیابی باد کرده است
کمترین عدد از آن سه عدد ملاک است، پس وسوسه بالا بردن ارزیابی همیشه وجود داشته است. CNN Türk در ۵ اوت ۲۰۲۶ بیانیه وزارت کشور ترکیه را منتشر کرد: در عملیاتی در ۱۶ استان با مرکزیت استانبول، ۷۲ مظنون بازداشت شدند، برگه انطباق ۱٬۱۵۰ سرمایهگذار باطل شد و در مجموع تابعیت ۶٬۱۳۴ نفر (با اعضای خانواده) لغو یا سلب شد. روش، به گفته وزارت، نشان دادن ملک کمارزش با قیمت بالا بود.
برای خریدار، معنی این خبر روشن است: پاسپورتی که روی ارزیابی ساختگی بنا شده، حتی بعد از صدور هم امن نیست. اگر قیمت واحدی خیلی بالاتر از آگهیهای همان محله است، یا کسی پیشنهاد میدهد بخشی از پول بعد از تاپو نقد برگردد، از همانجا عقب بکش. شش دام رایج دیگر، از کاپورای آگهی جعلی تا وکالتنامه تقلبی، در راهنمای کلاهبرداری در خرید ملک در ترکیه آمده است.

سرمایه کل؛ هزینه تابعیت ترکیه فقط قیمت ملک نیست
راهنمای TKGM تصریح میکند مالیات بر ارزش افزوده، کمیسیون و هزینهها جزو مبلغ دلاری حد نصاب حساب نمیشوند. پس بودجه واقعی تابعیت ترکیه از طریق خرید ملک همیشه از ۴۰۰ هزار دلار بالاتر است.
| قلم | قاعده یا مرجع | نکته برای بودجه |
|---|---|---|
| قیمت ملک | حداقل ۴۰۰ هزار دلار در هر سه عدد | چند درصد حاشیه بالای حد نصاب بگذار تا نوسان ارزیابی پرونده را نخواباند |
| عوارض تاپو و کارمزد اداره ثبت | درصدی از بهای اعلامشده در سند | جزئیات و ماشینحساب در راهنمای هزینه خرید ملک در ترکیه |
| کارمزد مشاور املاک | ماده ۲۰ آییننامه تجارت ملک: سقف کل ۴٪ بهای فروش بدون KDV؛ اگر توافق دیگری نباشد، بین طرفین نصف میشود | قرارداد کتبی دلالی را پیش از بازدید بخواه |
| گزارش ارزیابی | تعرفه حداقلی سازمان بازار سرمایه (SPK) برای ۲۰۲۶ | اگر شش ماه بگذرد، ارزیابی دوباره هزینه دارد |
| ترجمه، نوتر، بانک | ترجمه رسمی گذرنامه، وکالتنامه، کارمزد تبدیل ارز | کوچکاند ولی در کنار هم دیده میشوند |

اگر هنوز بین تابعیت و اقامت مرددی، این جدول سؤال را سادهتر میکند. اقامت ملکی با سرمایه کمتر شروع میشود ولی شرط سکونت و تمدید دارد. تابعیت سرمایه بیشتری قفل میکند و سه سال اجازه فروش نمیدهد. مراحل عمومی هر خرید، از شماره مالیاتی تا تحویل سند، در راهنمای مراحل خرید ملک در ترکیه آمده است.
اگر ملک مسیر تو نیست: راههای دیگر تابعیت ترکیه
خرید ملک فقط یکی از هفت بند ماده ۲۰ آییننامه اجرایی قانون تابعیت است. کسی که نمیخواهد ۴۰۰ هزار دلار را در ملک قفل کند، باید بداند بقیه بندها چه چیزی میخواهند. ارقام زیر از فهرست رسمی مسیرهای تابعیت استثنایی است که آژانس توسعه قونیه منتشر کرده است. پیش از تصمیم، شرایط روز هر بند را از نهاد تأییدکننده همان بند بپرس.
| بند ماده ۲۰ | شرط | حداقل مبلغ | نگهداری |
|---|---|---|---|
| (a) | سرمایهگذاری ثابت با تأیید وزارت صنعت و فناوری | ۵۰۰ هزار دلار | — |
| (b) | خرید ملک (همین صفحه) | ۴۰۰ هزار دلار | ۳ سال منع فروش |
| (c) | ایجاد اشتغال برای دستکم ۵۰ نفر با تأیید وزارت کار | — | — |
| (ç) | سپرده در بانکهای ترکیه با تأیید BDDK | ۵۰۰ هزار دلار | ۳ سال |
| (d) | اوراق بدهی دولتی با تأیید وزارت خزانهداری و دارایی | ۵۰۰ هزار دلار | ۳ سال |
| (e) | سهام صندوق سرمایهگذاری املاک (GYF) یا سرمایه خطرپذیر (GSYF) با تأیید هیئت بازار سرمایه | ۵۰۰ هزار دلار | ۳ سال |
| (f) | مشارکت در سیستم بازنشستگی خصوصی (BES) با تأیید اداره نظارت بیمه | ۵۰۰ هزار دلار | ۳ سال |
سپرده بانکی برای کسی جذاب است که نمیخواهد درگیر ملک، ارزیابی و اجاره شود. اما ۵۰۰ هزار دلار سه سال بلوکه میماند و سود و ریسک ارزی خودش را دارد. فرمول سود، مالیات و حساب YUVAM را در راهنمای سپردهگذاری در بانکهای ترکیه توضیح دادهایم.
دو مسیر عادی هم وجود دارد که سرمایه نمیخواهند ولی زمان میخواهند. ماده ۱۶ قانون تابعیت ترکیه (شماره ۵۹۰۱) به همسر خارجی شهروند ترک اجازه میدهد پس از دستکم سه سال ازدواج درخواست بدهد، به شرط آنکه ازدواج ادامه داشته باشد و زوج واقعاً با هم زندگی کنند. ماده ۱۱ همان قانون برای تابعیت عمومی، پنج سال اقامت بدون وقفه در ترکیه پیش از درخواست را شرط کرده است، کنار شرطهایی مثل تسلط کافی به زبان ترکی و درآمد کافی. اقامت ملکی میتواند شروع همین مسیر پنجساله باشد، ولی اینکه کدام نوع اقامت و چه مدت غیبت از ترکیه در این پنج سال حساب میشود، به پرونده بستگی دارد؛ آن را از اداره مهاجرت یا یک وکیل دارای پروانه بپرس.
سؤالهای رایج درباره تابعیت ملکی ترکیه
آیا میشود با دو یا سه آپارتمان به ۴۰۰ هزار دلار رسید؟
بله، در خرید عادی محدودیتی در تعداد واحد نیست و جمع قیمت، ارزیابی و پرداختها ملاک است. در پیشخرید اما فقط یک قرارداد وعده فروش پذیرفته میشود، هرچند همان قرارداد میتواند چند واحد را دربر بگیرد.
اگر ارزیابی کمتر از قیمت قرارداد دربیاید چه میشود؟
عدد ارزیابی هم باید به حد نصاب برسد. طبق بخشنامه ۲۰۲۴/۴ TKGM، اگر پرداختها کافی است ولی گزارش ارزیابی مبلغ را تأیید نمیکند، پرونده برای بررسی به اداره امور خارجیان TKGM فرستاده میشود. نتیجه آن بررسی تضمینشده نیست.
سه سال منع فروش از چه زمانی حساب میشود؟
از ثبت شرح تعهد در دفتر تاپو. در قرارداد وعده فروش، راهنمای TKGM صریحاً «از تاریخ شرح» را آورده است. تا پایان این مدت، دفتر ثبت انتقال ملک را انجام نمیدهد.
میتوانم واحدی بخرم که مالک فعلیاش یک خارجی است؟
قاعده بازیافت سهساله در راهنمای TKGM درباره ملکی است که در سه سال اخیر از یک خارجی یا تابعیتگرفته به یک ترک منتقل شده و حالا همان ترک میفروشد؛ چنین ملکی قبول نمیشود. اگر فروشنده خودش خارجی است، علاوه بر این باید مطمئن شوی ملک قبلاً پایه تابعیت کسی نشده، چون هر ملک فقط یک بار پذیرفته میشود. تاریخچه انتقال را پیش از بیعانه از دفتر تاپو بخواه و پاسخ را کتبی نگه دار.
آیا فرزند ۱۹ سالهام هم تابعیت میگیرد؟
قانون فرزند زیر سن قانونی یا «وابسته» را شامل میکند. فرزند بالای ۱۸ سالهای که وابستگیاش ثابت نشود، معمولاً پرونده مستقل لازم دارد. وضعیت دقیق او را پیش از خرید از اداره نفوس بپرس.
پیش از فروش ارز، پرونده را با ما مرور کن
اگر قصدت پاسپورت ترکیه با خرید ملک است، بودجه کل به دلار، ترکیب خانواده و سن فرزندان، و آدرس یا لینک واحدهایی را که در نظر داری در واتساپ برای تیم شاهان بفرست. بررسی میکنیم نوع سند و تاریخچه انتقال ملک با قاعده سهساله جور است، فاصله قیمت قرارداد و ارزیابی چقدر ریسک دارد، و چه چیزی باید پیش از فروش ارز کتبی تأیید شود. تصمیم تابعیت با دولت ترکیه است و ما آن را تضمین نمیکنیم.
بررسی ملک برای تابعیت در واتساپ

شاهان مشاور خرید ملک در ترکیه و سرمایهگذاری در استانبول است و جلسه حضوری را با هماهنگی قبلی در دفتر لونت برگزار میکند. راههای ارتباط را در صفحه تماس با شاهان ببین.
منابع و تاریخ بررسی (۲۱ و ۲۲ نوامبر ۲۰۲۶): قانون تابعیت ترکیه ۵۹۰۱، مواد ۱۱ و ۱۶؛ TKGM، بخشنامه ۲۰۲۴/۴ و برگه TTB (۱۱ دسامبر ۲۰۲۴)؛ TKGM، اطلاعیه تصمیم ۷۹۳۸ (۱۴ دسامبر ۲۰۲۳)؛ راهنمای TKGM درباره آییننامه تابعیت (متن در Lexpera)؛ متن ماده ۲۰ آییننامه تابعیت (نسخه ۱۲ دسامبر ۲۰۲۳)؛ بانک مرکزی ترکیه، دستورالعمل فروش ارز برای تابعیت؛ NVİ، اصول و ضوابط تابعیت سرمایهگذاران؛ NVİ، پرسشهای تابعیت؛ وزارت کار ترکیه، تابعیت استثنایی و ماده ۱۲ قانون ۵۹۰۱؛ سازمان بازار سرمایه (SPK)، تابعیت از طریق سرمایهگذاری؛ آییننامه تجارت ملک، ماده ۲۰ (روزنامه رسمی ۳۱۲۷۴)؛ وزارت تجارت، پرداخت امن (۲۸ سپتامبر ۲۰۲۶)؛ گزارش خبری: CNN Türk، بیانیه وزارت کشور (۵ اوت ۲۰۲۶). این صفحه مشاوره حقوقی یا مهاجرتی نیست.




